Een scheur in de muur is niet altijd een reden tot paniek, maar je kunt hem ook beter niet zomaar negeren. Of je actie moet ondernemen, hangt af van het type scheur, de plek en de oorzaak. Scheuren in de muur kunnen onschuldig zijn, maar soms wijzen ze op een groter probleem in de constructie van je huis.
Twee soorten scheuren: stucwerk of metselwerk?
Grofweg zijn er twee soorten scheuren in muren. De eerste soort zit alleen in het stucwerk. Dit is de afwerklaag bovenop de muur. Deze scheuren zijn meestal oppervlakkig en niet gevaarlijk. Ze zien er vervelend uit, maar de muur zelf is nog intact.
De tweede soort zit in het metselwerk zelf. Dat zijn de stenen en de voegen. Dit type scheur is een stuk serieuzer. Het kan wijzen op problemen met de fundering, verzakking van de grond of overbelasting van de constructie. Hier moet je niet te licht over denken.
Wat veroorzaakt scheuren in de muur?
Scheuren ontstaan om verschillende redenen. De meest voorkomende oorzaken zijn:
- Krimp van bouwmaterialen na de bouw of verbouwing. Beton, stucwerk en metselwerk krimpen licht als ze drogen. Dit geeft kleine scheurtjes die normaal zijn.
- Temperatuurwisselingen. Muren zetten uit bij warmte en krimpen bij kou. Dat geeft spanning in het materiaal.
- Verzakking van de fundering. Als de grond onder je huis beweegt, trekt dat de muren mee. Dit levert scheuren op die vaak schuin lopen, bijvoorbeeld vanuit een hoek van een raam of deur.
- Vochtproblemen. Vocht in muren kan het materiaal van binnenuit aantasten en scheuren versterken.
- Overbelasting. Een muur die te zwaar belast wordt, kan scheuren.
Hoe herken je een gevaarlijke scheur?
Niet elke scheur is hetzelfde. Er zijn een paar kenmerken waar je op kunt letten om te beoordelen hoe ernstig een scheur is.
Een scheur die breder is dan ongeveer een halve centimeter verdient aandacht. Scheuren die schuin lopen, vanuit een hoek van een raam of deur omhoog, zijn een teken dat de muur zich beweegt. Dat kan duiden op verzakking. Scheuren die doorlopen van de binnenmuur naar de buitenmuur zijn ook zorgwekkend.
Let ook op of een scheur groeit. Plak een stuk papier of tape over de scheur en schrijf de datum erop. Controleer na een paar weken of de scheur is vergroot. Als dat zo is, is er sprake van een actieve scheur en moet je een specialist inschakelen.
Wanneer schakel je een professional in?
Bij twijfel is het altijd verstandig om een bouwkundige of constructeur te laten kijken. Doe dit zeker als:
- De scheur zit in het metselwerk en niet alleen in het stucwerk.
- De scheur zichtbaar groter wordt over tijd.
- Er meerdere scheuren tegelijk verschijnen, zeker als ze een patroon vormen.
- De scheur loopt van binnen naar buiten.
- Deuren of ramen in de buurt van de scheur plotseling moeilijker open of dicht gaan.
Dit laatste is een belangrijk signaal. Als een deur of raam scheef komt te staan doordat de muur verschuift, wijst dat op beweging in de constructie. Dat is iets voor een expert.
Kleine scheuren zelf repareren: zo pak je het aan
Zit de scheur alleen in het stucwerk en is hij klein en stabiel? Dan kun je hem zelf repareren. Dit zijn de stappen:
- Maak de scheur schoon. Verwijder los materiaal met een borstel of schroevendraaier. Stof en losse stukjes verhinderen een goede hechting.
- Breng een krimpvrije muurvuller aan met een plamuurmes. Krimpvrij is belangrijk: gewone vulmiddelen kunnen opnieuw scheuren als ze drogen.
- Laat de muurvuller goed drogen. Hoelang dit duurt, staat op de verpakking.
- Schuur de plek glad met schuurpapier als de vuller droog is.
- Schilder of stuc de plek daarna af zodat hij weer netjes aansluit op de rest van de muur.
Bij een wat bredere scheur in het stucwerk kun je ook glasvlies aanbrengen over de scheur voor je schildert. Dat voorkomt dat de scheur na een tijdje weer zichtbaar wordt door het verflaagje heen.
Wat kun je doen om scheuren te voorkomen?
Helemaal voorkomen lukt nooit, maar je kunt het risico wel verkleinen. Zorg dat er geen vocht in je muren trekt door lekkages of slechte ventilatie op tijd aan te pakken. Laat funderingsproblemen niet liggen; hoe langer je wacht, hoe groter de schade. Na een verbouwing is het normaal dat er lichte krimpscheuren ontstaan. Geef het materiaal de tijd om te settelen voor je grote reparaties uitvoert.
Veelgestelde vragen over scheuren in de muur
Is een horizontale scheur gevaarlijker dan een verticale scheur?
Horizontale scheuren in dragende muren zijn over het algemeen een serieus signaal. Ze kunnen wijzen op druk van buitenaf of op problemen met de constructie. Verticale scheuren zijn vaker het gevolg van krimp of kleine verzakkingen en zijn minder vaak gevaarlijk, maar ook dat hangt af van de plek en of de scheur groeit. Bij twijfel altijd een bouwkundige laten kijken.
Mijn scheur zit vlak naast een raam. Is dat normaal?
Scheuren vlak naast ramen of deuren, zeker als ze schuin lopen vanuit een hoek, kunnen een teken zijn van verzakking of beweging in de fundering. Dit soort scheuren verdient extra aandacht. Controleer of ze groter worden en schakel bij twijfel een professional in.
Mag ik een scheur zelf repareren als ik een huurwoning heb?
Als huurder ben je verplicht om schade aan de woning te melden bij de verhuurder of woningcorporatie. Repareer scheuren niet zelf zonder overleg, zeker niet als ze mogelijk wijzen op een constructief probleem. De verhuurder is verantwoordelijk voor het oplossen van dit soort gebreken.
Hoe weet ik of een scheur actief is of stilstaat?
Plak een stukje tape of papier strak over de scheur en schrijf er de datum op. Controleer na twee tot vier weken of het papier is gescheurd of de scheur zichtbaar groter is geworden. Is dat het geval, dan is de scheur actief en beweegt de muur nog. Laat dit altijd beoordelen door een bouwkundige of constructeur.
